Alþjóðlegir mannréttinda
samningar
Íslandi er aðili að fjölmörgum alþjóðlegum samningum á sviði mannréttinda. Í því felst að Ísland er skuldbundið til þess að tryggja þau réttindi sem kveðið er á um í þessum samningnum.
Á vef Stjórnarráðsins má finna upplýsingar um helstu samninga sem Ísland er aðili að. Hér fyrir neðan má finna tengla á undirsíðu hvers samnings, en þar er að finna upplýsingar um samninginn, helstu efnisdrætti, eftirlitsaðila, samningsviðauka eða valfrjálsar bókanir og hvaða ráðuneyti beri ábyrgð á framkvæmd samningsins.
Neðst á hverri síðu eru tenglar á skýrslur Íslands um framkvæmd viðkomandi samnings og á athugasemdir eftirlitsaðila.
Neðst á hverri síðu eru tenglar á skýrslur Íslands um framkvæmd viðkomandi samnings og á athugasemdir eftirlitsaðila.
Meginhlutverk stofnunarinnar
Meginhlutverk Mannréttindastofnunar Íslands er að efla og vernda mannréttindi á Íslandi, eins og þau eru skilgreind í stjórnarskrá lýðveldisins, landslögum
nr. 88/2024 og þeim alþjóðasamningum sem Ísland hefur undirgengist.
- Mannréttindayfirlýsing Sameinuðu þjóðanna
- Mannréttindasáttmáli Evrópu
- Alþjóðasamningur um borgaraleg og stjórnmálaleg réttindi
- Alþjóðasamningur um efnahagsleg, félagsleg og menningarleg réttindi
- Samningur Sameinuðu þjóðanna um réttindi barnsins (Barnasáttmálinn)
- Samningur Sameinuðu þjóðanna um réttindi fatlaðs fólks
- Samningur Sameinuðu þjóðanna um afnám allrar mismununar gagnvart konum (Kvennasamningurinn)
- Alþjóðasamningur um afnám alls kynþáttamisréttis
- Samningur Sameinuðu þjóðanna gegn pyndingum og annarri grimmilegri, ómannlegri eða vanvirðandi meðferð eða refsingu
Þessi síða er í vinnslu.
Aðrir mannréttindasamningar sem Ísland hefur fullgilt
- Alþjóðasamningur um stöðu flóttamanna
- Evrópuráðssamningur um aðgerðir gegn mansali - .pdf
- Evrópusamningur um varnir gegn pyndingum og ómannlegri eða vanvirðandi meðferð eða refsingu
- Lanzarote-samningurinn - Evrópuráðssamningur um vernd barna gegn kynferðislegri misneytingu og kynferðislegri misnotkun - pdf
- Félagsmálasáttmáli Evrópu
- Istanbúl samningurinn - Samningur Evrópuráðsins um forvarnir og baráttu gegn ofbeldi á konum og heimilisofbeldi - pdf
- Oviedo-samningurinn - Samningur Evrópuráðsins um vernd mannréttinda og mannlegrar reisnar með hliðsjón af starfsemi á sviði líffræði og læknisfræði: Samningur um mannréttindi og líflæknisfræði
Spurt & svarað
Kostar að leita til Mannréttindastofnunar Íslands?
Nei, öll ráðgjöf, upplýsingagjöf og aðstoð á vegum Mannréttindastofnunar er almenningi að kostnaðarlausu.
Tekur stofnunin við kvörtunum og fellir dóma í einstökum málum?
Mannréttindastofnun er ekki dómstóll eða úrskurðaraðili og fellir því ekki bindandi úrskurði í einstökum málum milli aðila. Hins vegar veitum við leiðbeiningar og aðstoðum fólk við að beina málum sínum í réttan farveg til þar til bærra yfirvalda. Einnig hefur stofnunin eftirlit með kerfislægum mannréttindavandamálum og getur beint tilmælum til stjórnvalda.
Hver er munurinn á Mannréttindastofnun og Umboðsmanni Alþingis?
Umboðsmaður Alþingis hefur eftirlit með stjórnsýslu ríkis og sveitarfélaga og tryggir að jafnræðis og laga sé gætt. Mannréttindastofnun hefur hins vegar mun víðtækara hlutverk sem nær til eflingar mannréttinda almennt í samfélaginu, fræðslu, alþjóðlegra samskipta og sérstakrar réttindagæslu fyrir fatlað fólk. Stofnanirnar vinna þó náið saman.
Hvað eru Parísarviðmiðin?
Parísarviðmiðin eru alþjóðlegar reglur Sameinuðu þjóðanna sem kveða á um hvernig landsmannréttindastofnanir eiga að starfa. Þau tryggja að stofnanirnar séu óháðar stjórnvöldum, hafi skýrt umboð í lögum, tryggan fjárhag og geti tjáð sig frjálst um ástand mannréttinda í viðkomandi landi.
